GEÇMİŞİN TANIĞI, GELECEĞİN KAYNAĞI: RAMİ KÜTÜPHANESİ
Geçmişi 18. yüzyılın ortasına dek uzanan Rami Kışlası, aslına uygun restorasyon, renovasyon ve yeniden inşa çalışmalarının ardından Türkiye’nin ve İstanbul’un bilgiye açılan penceresi Rami Kütüphanesi olarak yeniden hayat buldu.
Modern kütüphanecilik hizmetinin yanında, “yaşayan kütüphane” konsepti ile İstanbul’un bilim, sanat ve kültür yaşamının odak noktalarından biri hâline dönüşen Rami Kütüphanesi, kadim bilgiyi modern araştırmalarla buluştururken, geleceğin dünyasını inşa edeceklere de kaynaklık etmeye devam etmektedir.
İstanbul’un ve Türkiye’nin bilgi toplumuna açılan penceresi olan ve bünyesinde barındırdığı hizmetlerle kültürel, eğitsel ve sanatsal ihtiyaçlara yanıt veren yeni ve farklı bir mekân olarak ziyaretçilerine kapılarını açan Rami Kütüphanesi, modern kütüphanecilik anlayışı ve “yaşayan kütüphane” konseptiyle her yaştan ziyaretçiye yepyeni bir kütüphane deneyimi sunmaktadır.

Rami Çiftliğinden, Rami Kışlasına
Bugün İstanbul’un Eyüpsultan ilçesi sınırları içinde bulunan bu geniş arazi, Osmanlı Sultanı II. Mustafa döneminde (1695-1703) sadrazamlık yapan Rami Mehmed Paşa’ya sultan tarafından çiftlik olarak armağan edilir. Kayıtlara Rami Kışlası Çiftliği olarak geçen bu bölge ilk olarak Sultan III. Mustafa döneminde, Rumeli koluna sefere çıkan orduya lojistik destek veren ve bir takım ek hizmetler sunan bir alan olarak kullanılır. Ayrıca sultanların saltanat gezilerinde biniş-i hümayun alanı olur.
1826 yılında Yeniçeri Ocağı’nın kaldırılmasının hemen ardından kurulan Asâkir-i Mansûre-i Muhammediyye ordusu için bu bölgede inşa edilen ve 1828 yılında kullanılmaya başlanan askerî kışla da Rami Kışlası olarak anılmaya başlanır. 1828-29 Osmanlı-Rus Savaşı’nda, Sultan II. Mahmud’un karargâhı olarak da hizmet veren Rami Kışlası, 1836-1837 yılları arasında Mühendishane talebelerinin de kışla içinde bulunan Mekteb-i Harbiye’ye taşınması ile yalnızca askerî bir üs olmaktan çıkarak bir bilim yuvası kimliği de kazanır.
I. Dünya Savaşı’nın ardından yer yer tahrip olan Rami Kışlası, Cumhuriyet Dönemi’nde işlevini korur ve 1971 yılına kadar askerî amaçlı kullanılır. Bu tarihten sonra kışla mülki idareye devredilir. 250 yılı aşkın bir tarihi olan Rami Kışlası’nın kütüphane olarak yeniden yapılandırılması fikri “İstanbul 2010 Avrupa Kültür Başkenti” çalışmalarına dayanmaktadır. T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığının yoğun gayretleri ile 2014 yılında başlatılan Rami Kışlası restorasyon, renovasyon ve yeniden inşa projesi, İstanbul Rölöve ve Anıtlar Müdürlüğü yürütücülüğünde 3 aşamada gerçekleştirilmiş ve 2023 yılında tamamlanmıştır. Dikdörtgen planlı kışlanın ortasındaki avluda gerçekleştirilen peyzaj çalışmaları ile İstanbul’a soluk aldıracak yeni bir yeşil alan kazandırılmıştır. Kışla içinde bulunan ve tahrip edilmiş cami de onarılarak yeniden kullanıma açılmıştır. 220 dönümlük alan içinde, 36 bin m2’lik kapalı alan ve 51 bin m2’lik bir avluya sahip olan Rami Kütüphanesi, İstanbul’un en büyük, Avrupa’nın sayılı kütüphane komplekslerinden biri olarak öne çıkmaktadır.
Yerinde değerlendirme ile kışlanın özgün yapıları korunmuş, tahrip olan bölümler de aslına uygun doğal malzeme ve özel tekniklerle yeniden inşa edilerek kışlanın orijinal yapısı muhafaza edilmiştir. Türkiye’nin ve İstanbul’un bilgi toplumuna açılan penceresi olacak ve toplumun kültürel, eğitsel ve sanatsal ihtiyaçlarına yanıt verecek yeni ve farklı bir mekân olarak ziyaretçilerine kapılarını açan, geçmişin tanığı geleceğin kaynağı Rami Kütüphanesi, modern kütüphanecilik anlayışı ve “yaşayan kütüphane” konseptiyle her yaştan ziyaretçisine yepyeni bir kütüphane deneyimi sunmaktadır.
36.000 m² Kapalı Alan
51.000 m² Yeşil Alan
4.200 Kişilik Oturma Kapasitesi

Her Yaştan Okuyucunun Buluşma Noktası
Rami Kütüphanesi, 0-3 yaş grubundan başlayarak tüm ziyaretçileri için eşsiz bir deneyim sunmak için tasarlanmıştır. Her yaş grubundan kullanıcının ilgi alanlarına ve ihtiyaçlarına yönelik olarak farklı kütüphaneler oluşturulmuş ve kültür-sanat etkinlikleri planlanmıştır.
Her yaş grubundan ziyaretçinin buluşma noktası olacak kütüphanede, Bebek ve Çocuk Kütüphanesi, Gençlik Kütüphanesi, Yetişkin Kütüphanesi, İhtisas Kütüphaneleri, Atatürk Kütüphanesi, Yazma Eserler Kütüphanesi yer almaktadır.
8 ana kol üzerine yerleşen kütüphaneler ve okuma salonları, doğumdan ölüme yaşamın her anında bilginin ışığı ile aydınlanan nesilleri sembolize etmektedir.
Rami Kütüphanesi İhtisas Kütüphaneleri
Kütüphaneler bilgi kaynaklarına erişimi sağlayan, bilgi kaynaklarını koruyan ve geliştiren kültür kurumlarıdır. Gelişen teknoloji karşısında bilginin artış hızı ve yayılması iletişim ve teknoloji çağı olduğumuz bu dönemde bilgi kaynaklarının artış hızını da etkilemiştir. Bilgi kargaşası içinde doğru bilgi kaynaklarına erişimin önemi daha da artmıştır. Bazı kütüphaneler kaynaklara erişimi kolay yoldan sağlamak adına dermelerini tek bir konu üzerinde geliştirirler. Bunlar özel konu kütüphaneleri veya ihtisas kütüphaneleri dediğimiz kütüphanelerdir.
Kütüphanecilik tarihine baktığımız zaman özel konulu kütüphanelerin varlığı çok eskilere dayanmaktadır. İhtisas kütüphanelerinin amaç ve kapsamı, bir konu üzerinde akademik ve güncel bilgi kaynaklarının bir araya getirilmesi ve bu alandaki dermesini kitap, kitap dışı materyal ve veri tabanlarıyla destekleyip genişleterek kullanıcının bilgi kaynaklarına erişimini kolaylaştırmaktır.
Rami Kütüphanesi, halk kütüphaneleri bünyesinde özel bir alana sahiptir. Dewey Onlu Sınıflama Sisteminin (DOS) kullanıldığı kütüphanede çalışma salonları, DOS’ta yer alan konu başlıklarından yola çıkılarak her biri ayrı bir konu üzerinde özelleştirilmiştir. Kurumda yer alan ihtisas kütüphanelerindeki çalışma odaları; 0-6 yaş kütüphanesi, 6-14 yaş kütüphanesi, felsefe ve psikoloji, din, toplum bilimleri, dil ve dil bilimi, doğa bilimleri ve matematik, teknoloji ve uygulamalı bilimler, güzel sanatlar, edebiyat (Türk edebiyatı ve Dünya edebiyatı), tarih-coğrafya, Atatürk İhtisas, biyografi kütüphanesi, müzik kütüphanesi ve Yazma Eserler kütüphanesi olmak üzere sınıflandırılmıştır.
Bilgi çağı olarak adlandırılan bu dönemde bilgiye erişimin kolaylaşmasının yanı sıra bilgi yığının artması bir dezavantajdır. Özel konu veya ihtisas kütüphaneleri kullanıcıyı, bilgi karmaşasından sıyırıp bilimsel bilgiye erişimi kolaylaştırmak ve akademik anlamda bilimsel çalışmalara fırsat sağlamak için derme geliştirme politikasıyla doğru ve güncel bilgiyi sunma yolunda çalışmalar yürütür.
Rami Kütüphanesi ihtisas kütüphaneleri, konuyla ilgili bilimsel kaynakların bir araya getirildiği dermeden oluşmaktadır. Kaynakların zenginleştirilmesi ve geliştirilmesi çalışmaları devam etmekle birlikte okuyucuya akademik disipline uygun bir çalışma ortamı sunulmaktadır.
Rami Kütüphanesi, dünyanın önde gelen kütüphanelerinde uygulanan ve kaynakları temalarına göre sınıflandıran Dewey Onlu Sınıflama Sistemi’ne göre düzenlenmiş İhtisas Kütüphanelerine sahiptir. İhtisas Kütüphanelerinde akademik araştırmalarınızı gerçekleştirebilir, geniş koleksiyonlardan yararlanarak ikincil kaynaklara erişebilir ve çalışmanızı genişletebilirsiniz. İhtisas Kütüphaneleri meraklı kullanıcılardan ciddi araştırmacıların disiplinler arası ihtiyaçlarına kadar çeşitli ihtiyaçlara çözüm sunan bir koleksiyona sahiptir. İhtisas Kütüphaneleri ise aşağıda görüleceği gibi gruplandırılmıştır:
- Genel Konular
- Felsefe-Psikoloji Kütüphanesi
- Din Kütüphanesi
- Toplum Bilimleri Kütüphanesi
- Dil ve Dil Bilimleri Kütüphanesi
- Doğa Bilimleri ve Matematik Kütüphanesi
- Teknoloji ve Uygulamalı Bilimler Kütüphanesi
- Güzel Sanatlar Kütüphanesi
- Edebiyat Kütüphanesi
- Tarih & Coğrafya Kütüphanesi
- Atatürk İhtisas Kütüphanesi
- Biyografi Kütüphanesi
- Günay-Turgut Kut İhtisas Kütüphanesi
- Müzik Kütüphanesi
Atatürk İhtisas Kütüphanesi
Atatürk İhtisas Kütüphanesi koleksiyonu; Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu bünyesindeki Atatürk Araştırma Merkezi, Atatürk Kültür Merkezi, Türk Dil Kurumu ve Türk Tarih Kurumu’nun, başta Atatürk olmak üzere Türkiye Cumhuriyeti Tarihi, Türk dili ve kültürüyle ilgili eserleri ile bu konularda yurt içinde ve yurt dışında yayımlanan binlerce eserden oluşmakta ve her geçen gün genişlemeye devam etmektedir.
Türkiye’nin en büyük Atatürk İhtisas Kütüphanesi 20.000’i aşkın kitaptan oluşan zengin koleksiyonuyla sosyal ve beşerî bilimler alanlarında çalışan araştırmacılara, yüksek lisans ve üstü okuyuculara hizmet vermektedir.

Yazma Eserler Kütüphanesi
Kadim bilginin yeni araştırmalarda kullanılması ve gelecek kuşaklara aktarılmasını amaçlayan Yazma Eserler Kütüphanesi, el yazması eserleri okuyucular ve araştırmacılarla buluşturmaktadır. Koleksiyonda tarih, coğrafya, edebiyat, tıp, astronomi, mantık, musiki ve İslami ilimler gibi pek çok kategorideki el yazması bulunmaktadır. Ayrıca kütüphane bünyesinde faaliyet gösteren biyoloji ve kimya laboratuvarlarında yapılan ölçümlerle yazma eserler tarihlenmekte, korunma ve onarım süreçleri gerçekleştirilmektedir.

Şifahane
Rami Kütüphanesi bünyesinde kurulan Şifahane’de kütüphane envanterine kayıtlı el yazmalarının ve nadir matbu eserlerin onarımları gerçekleştirilmektedir. Kitapların bozulma durumu kütüphane bünyesindeki laboratuvarda yapılan çalışmalarla incelenip tespit edilerek en az müdahale ile restorasyon çalışması uzmanlar tarafından özenle tamamlanmaktadır.
Şifahane’de bakım gören eserler uygun koşullarda depolama alanlarında muhafaza edilmekte ve düzenli olarak bakımları yapılmaktadır. Özel bir mimari tasarımla inşa edilen Şifahane’de yapılan kitap restorasyonu çalışmaları, kütüphane ziyaretçileri tarafından da eş zamanlı olarak izlenebilmektedir.

Bebek ve Çocuk Kütüphanesi
Rami Kütüphanesi, sahip olduğu Bebek ve Çocuk Kütüphanesi ile aileler ve çocuklar için çeşitli aktiviteler ve geniş bir koleksiyon sunmaktadır. 0-3 yaş arası bebek ve 3-6 yaş arası çocuklar için hizmet veren kütüphanede çocukların okuma alışkanlığı kazanmasına yardımcı olacak özel koleksiyonlar bulunmaktadır. Salona her çocukla beraber bir ebeveyn alınmaktadır.
0-3 Yaş Bölümü
Rami Kütüphanesi, 0-3 Yaş Bölümü ile bebeklikten itibaren okul öncesi süreçte çocukların erken okuryazarlık becerilerini geliştirmelerine ve ömür boyu sürecek bir okuma sevgisi kazanmalarına yardımcı olmaktadır. Buna ek olarak, kütüphanede düzenlenen etkinliklerle ebeveynler ve bakım verenler, çocukların gelişimini destekleme ve yeteneklerini geliştirme imkânı bulmaktadırlar.
3-6 Yaş Bölümü
Rami Kütüphanesi, Bebek ve Çocuk Kütüphanesi’nin 3-6 Yaş Bölümünde çocukları geniş bir kitap koleksiyonuyla buluşturmaktadır. Kurgu ve kurgu dışı kitapların bulunduğu bu bölümde çocuklar, kendi okuma zevklerini oluşturma ve yeni türlerle tanışma imkânı bulmaktadır. Bunlara ek olarak, düzenlenen atölyelerle ve etkinliklerle kütüphanenin sunduğu farklı alanlardaki eğitimlerle çocukların keşfetme isteklerinin çok yönlü olarak artırılması amaçlanmaktadır.
Bireysel Çalışma Salonları
Doktora çalışmalarını yürüten araştırmacıların ve akademisyenlerin kullanımına açık olan bireysel çalışma salonları, akademik çalışmalarınızı rahatça sürdürebilmek için konforlu bir kullanım alanı sunar. Bireysel çalışma salonu, sessiz bir çalışma ortamı sağlamak amacıyla tasarlanmıştır. Bu nedenle, salonda yüksek sesle konuşulmaması, telefonla görüşülmemesi veya gürültüye neden olacak herhangi bir aktivitede bulunulmaması gerekmektedir.
Biyografi Kitaplığı
Rami Kütüphanesi ile İbnülemin Mahmut Kemal İnal Vakfı Biyografi Enstitüsü arasında imzalanan 12 Eylül 2024 tarihli protokol kapsamında Rami Kütüphanesi Biyografi Kitaplığı kurulmuştur. Biyografi, yalnızca bir kişinin yaşam öyküsünü anlatan bir tür değildir. Aynı zamanda, tarihe tanıklık eden olayları, dönemin ruhunu, kültürel mirası ve insanlığın ortak hafızasını geleceğe taşıyan güçlü bir anlatıdır. Bizleri başarıya ulaştıran, ilham veren ve tarihten ders almamızı sağlayan bu eserler, nesiller boyunca aktarılacak önemli bir mirastır. Bu rolü desteklemek üzere çeşitli ihtisas kütüphanelerini bünyesinde barındıran Rami Kütüphanesi, Biyografi Kitaplığıyla birlikte dermesine özel bir ihtisas kütüphanesini daha katmış oldu. Rami Kütüphanesi kütüphanecilerinin yoğun özveriyle kullanıcıya hazırladığı, kütüphane koleksiyonundan ve enstitü bağışından 10 bine yakın kitapla kurulan Biyografi Kitaplığı yalnızca araştırmacıların değil; tarih, edebiyat, sanat ve bilimle ilgilenen herkesin başvuracağı bir kaynak olacak, kendisini güncelleyerek gelişmeye devam edecektir.
Engelsiz Bilgi Merkezi
Engelsiz Bilgi Merkezi, görme engelli bireylerin bilgiye eşit ve erişilebilir şekilde ulaşabilmesini sağlamak amacıyla kurulmuştur. Amacımız, görme engelli kullanıcılarımızın kütüphane hizmetlerinden bağımsız ve engelsiz faydalanmalarını sağlamaktır. Engelsiz Bilgi Merkezi’nde, sesli kitaplar, Braille alfabesiyle yazılmış materyaller, dijital içerikler ve erişilebilir teknolojik çözümler sunulmaktadır.
Sesli Kitaplar
Rami Kütüphanesi Engelsiz Bilgi Merkezi Görme Engelliler Biriminde 2 adet ses kabini bulunmaktadır. Ses kayıt odalarında gönüllülerle yapılan çalışmalarla kitaplar seslendirilmekte ve kullanıcılara sunulmaktadır. Görme engellilerin sesli kitapları dinlemek için kütüphaneye gelmelerine gerek yoktur. “Konuşan Kitaplık” sistemine kayıt olup istediği kitabı yer/zaman fark etmeksizin dinleyebilirler. Gönüllü okuyucuların katkılarıyla yürütülen bu hizmette sesli kitaplar “Konuşan Kitaplık” sistemine yüklenmektedir.
Yardımcı Cihazlar
Görme engelli kullanıcılarımız için çeşitli yardımcı cihazlar sunulmaktadır:
Tam Donanımlı Sesli ve Kabartmalı Çalışma İstasyonu:
JAWS: Ekran okuma programı, bilgisayar ekranındaki yazıları okur ve kullanıcıların dijital dünyaya erişimini sağlar.
ZoomText: Görme güçlüğü çeken kullanıcılar için ekran büyütme ve kontrast ayarları sunar.
Pearl: Basılı metinleri tarar ve dijital formata dönüştürür.
Focus: Braille harfleri ile yazma ve okuma imkânı sunar.
Büyüteç: Az gören kullanıcılar için, farklı renk kontrastlarına sahip ve 35 kat büyütme özelliği olan büyüteçler sunulmaktadır.
Braille Kitaplar
Braille, görme engelli bireylerin okuma ve yazma ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla geliştirilmiş bir yazı sistemidir. Bu sistem, altı noktalı bir hücre kullanarak harfleri, sayıları ve sembolleri temsil eder. Braille, görme engelli kişilerin bağımsız bir şekilde bilgi edinmesini sağlar.
PDF Hizmeti
Görme engelli bireylerin bilgiye erişiminde, kaynakların erişilebilir formatta sunulması büyük önem taşımaktadır. Bu doğrultuda, kullanıcı tarafından talep edilen bir kitap sesli kitap koleksiyonunda mevcut değilse, ilgili materyal üzerinde dijital erişilebilirlik çalışmaları yapılmakta ve uygun formatta kullanıcıya iletilmektedir.
Bugüne kadar bu kapsamda çeşitli kaynaklar, erişilebilir formata dönüştürülerek görme engelli kullanıcılara ulaştırılmıştır.
Kitap Yolu Uygulaması
Kitap Yolu, engelli bireyler için sesli yönlendirmeler, metin okuma özellikleri gibi erişilebilirlik araçları sunarak kütüphanede kolayca gezinmelerini sağlar. İşitme engelli bireyler için görsel ve metin tabanlı rehberlik hizmetleri de mevcuttur.
Derleme Koleksiyonu
1884 yılında kurulan Kütüphane-i Umumî Osmanî, (günümüzde Beyazıt Devlet Kütüphanesi) Türkiye’de devlet eliyle kurulan ve oluşum şartları bütün ayrıntılarıyla bilinen ilk kütüphanedir. Çoğaltılmış Fikir ve Sanat Eserlerini Derleme Yönetmeliği’ne tabi olan Beyazıt Devlet Kütüphanesinin kitap ve kitap dışı materyalleri Rami Kütüphanesine taşınmıştır. Ulusal belleğin kütüphanemiz bünyesinde yer alması, korunması ve sunulması kütüphane misyonumuzu genişletmeye devam etmektedir.
İçerisinde nadir matbu eserler de barındıran Beyazıt Devlet Kütüphanesi Koleksiyonu teknolojik altyapısının güçlendirildiği yeni depo sistemine kavuşmuştur. Millî bir hafıza olan koleksiyona, Beyazıt Araştırma Salonunda hızlı ve konforlu bir şekilde erişilebilir. Salon lisansüstü öğrenciler ve araştırmacıların çalışmaları için ayrılmıştır. Derleme koleksiyonu, kapalı raf sistemiyle hizmet vermesi sebebiyle burada bulunan materyaller yalnızca salon içinde kullanıma sunulmakta ve dışarıya ödünç verilmemektedir.
Okuyucular Beyazıt Araştırma salonunda bulunan katalog tarama ekranlarından istedikleri kaynaklara ulaşıp kitap fişini yazdırdıktan sonra danışmada bulunan kütüphaneciye kitap istek fişini vererek kitabın kendisine teslim edilmesini beklemelidir. Kullanıcı, kitapları kullanabilmek için resmî ve geçerli kimlik belgesini, kitap istek fişleriyle birlikte personele teslim etmelidir.
Her kullanıcı, aynı anda en fazla beş kitap talep edebilir. Kitap talepleri belirlenen saat aralığında yapılabilir. Talep edilen kitaplar, en geç 1 saat içinde kullanıcıya teslim edilir. Kitaplar, yine belirlenen saatte geri iade edilmelidir. İhtiyacınız olan materyalleri salon görevlilerine danışarak talep edebilirsiniz.
Kitabın belirli bir kısmının fotokopisi yalnızca salon kullanıcılarına sunulmaktadır. Not, çıktı vb. amaçlar için fotokopi hizmeti kullanılmamalıdır. Telif hakkı bitmiş bir kitabın tamamının, telif hakkı devam eden bir kitabın ise en fazla %20’sinin fotokopisi çekilebilir.
Kullanıcılar, kitap kullanımı sırasında içecek tüketmemelidir. Salon içinde su haricinde yiyecek içecek tüketimi yasaktır.
Kitap Dışı Materyal Hizmetleri
Kitap Dışı Materyal Hizmeti ve Dijitalleştirme Birimi, kütüphanenin bilgi kaynaklarını basılı materyallerin ötesine taşıyarak kullanıcıların farklı formatlardaki bilgilere erişimini kolaylaştırır. Birim, görsel-işitsel belgelerin, arşiv materyallerinin ve nadir koleksiyonların dijital ortama aktarılmasıyla kültürel mirasın korunmasına ve sürdürülebilir erişimin sağlanmasına katkı sunar. Bu çalışmalar, bilgiye eşit ve kalıcı erişim hedefi doğrultusunda kütüphanecilik hizmetlerinin çağdaş bir anlayışla geliştirilmesini amaçlar.
Kütüphanemiz kitap dışı materyaller koleksiyonunda birçok farklı materyal türü bulunmaktadır. Kartpostallar, fotoğraflar, albümler, dialar, haritalar, takvimler, CD-DVD’ler, plaklar, afişler, yerli ve yabancı film posterleri, lobi kartları bunlara örnek verilebilir. Bu materyallerin tasnif, tarama, muhafaza, kataloglama ve erişime açma işlemleri Kitap Dışı Materyaller-Dijital Kütüphane Birimi tarafından yapılmaktadır.
Kitap Dışı Materyal Hizmeti ve Dijitalleştirme Birimi, kütüphane koleksiyonlarının dijital ortama aktarılması ve araştırmacıların erişimine sunulması yönünde çeşitli projeler yürütmektedir. Bu kapsamda, İstanbul Üniversitesi ile ortak yürütülen “Hakkı Tarık Us Evrak Koleksiyonu” projesinde tasnif ve tarama çalışmaları devam etmektedir.

Koleksiyonda çok sayıda mektup, yazışma, gazete küpürü, not, afiş, fotoğraf ve benzeri nitelikte belge yer almaktadır. Bu materyaller, hem dönemin tarihsel ve kültürel yapısına hem de Hakkı Tarık Us’un hayatı ve faaliyetlerine ilişkin önemli bilgiler içermektedir.
Dijital kayıtların kataloglama süreci tamamlandıktan sonra koleksiyon, Millî Dijital Kütüphane (MDK) üzerinden kullanıcıların erişimine açılacaktır.
Elektronik Kaynaklar
Rami Kütüphanesi, dijital bilgi hizmetleri kapsamında geniş bir elektronik veri tabanı koleksiyonuna ev sahipliği yapmakta olup, kullanıcıların bilgiye hızlı, güvenilir ve bilimsel ölçütlere uygun biçimde erişimini desteklemektedir. Elektronik veri tabanları; akademik veri tabanları, e-kitaplar, e-dergiler, multimedya içerikleri, dijital arşivler ve referans kaynaklarından oluşan çok disiplinli bir yapıya sahiptir. Bu kaynaklar, ulusal ve uluslararası yayınevleriyle gerçekleştirilen kurumsal abonelikler aracılığıyla sağlanmakta ve özellikle akademik araştırma, lisansüstü çalışma, bilimsel yayın hazırlığı ve uzmanlık geliştirme süreçlerinde etkin bir şekilde kullanılmaktadır. Ayrıca lise ve üniversite hazırlık sınavlarına hazırlanan kullanıcılara da interaktif veri tabanları hizmeti sunulmaktadır. Bu hizmetle Türkiye’de ilk defa bir halk kütüphanesi kullanıcılarına elektronik kaynak hizmeti sunmaktadır.
Elektronik kaynaklara erişim, kullanıcıların kütüphane binası içerisinden kablosuz internet (Wi-Fi) ağına bağlanarak Kütüphane web sayfasında yer alan abone olunan ve satın alınan veri tabanlarına erişmesiyle sağlanmaktadır. Bu sistem, kullanıcıların kişisel cihazları üzerinden elektronik kaynaklara kolay, hızlı ve güvenli biçimde ulaşmasına imkân tanımakta; fiziksel kütüphane ortamında dijital araştırma yapma deneyimini desteklemektedir.
Rami Kütüphanesinin elektronik veri tabanları hizmetleri, dijital dönüşüm vizyonunun temel bir bileşeni olarak konumlanmakta, kullanıcılarına yalnızca bilgiye erişim imkânı sunmakla kalmayıp, aynı zamanda bilgi okuryazarlığı, araştırma etiği ve bilimsel doğrulama süreçlerine katkı sağlayan nitelikli bir akademik ekosistem oluşturmaktadır.
Bağış
Kütüphanelerin bağış alması, bilgiye erişimin sürdürülebilirliği ve kültürel mirasın korunması açısından büyük önem taşır. Kitap, dergi, belge biçimindeki bağışlar, kütüphanelerin koleksiyonlarını zenginleştirir; farklı dönem, konu ve yazarları kapsayan daha geniş bir bilgi yelpazesi sunmalarına imkân verir. Özellikle kamu kütüphanelerinde bağışlar, temin edilemeyen kaynakların kullanıcıya ulaştırılmasını sağlar. Ayrıca bağış kültürü, bireylerin bilgi paylaşımına katkıda bulunarak toplumsal dayanışmayı güçlendirir ve kütüphaneleri yaşayan, topluma ait mekânlar hâline getirir. Bu anlayışla Rami Kütüphanesinde faaliyet gösteren bağış birimi, bağış politikası kapsamında dermeye uygun olan materyalleri koleksiyona kazandırmaktadır.
Müzik Kütüphanesi
Rami Kütüphanesi bünyesinde kurulan müzik stüdyosu, geleneksel kütüphane hizmetlerinin ötesine geçerek öğrenme, üretim ve kültürel etkileşimi aynı çatı altında buluşturan yenilikçi bir model sunmaktadır. Elektrogitar, basgitar, klasik ve akustik gitar, bağlama, ud, keman gibi farklı enstrümanlarla donatılmış bu alan, müzikle ilgili kitap koleksiyonu, nota arşivi gibi kaynaklarla bütünleşerek kullanıcıların hem teoriye hem pratiğe erişimini kolaylaştırmakta, böylece çok yönlü bir öğrenme deneyimi sağlamaktadır. Profesyonel ses sistemiyle beraber sahne imkânı da sağlanmaktadır. Rami Kütüphanesinin bu yeni alanı, genç müzisyenlere hem müzik üretimini hem de sahne deneyimini bir arada sunmayı amaçlamaktadır. Bu yaklaşım, kütüphaneyi sadece bilgiye erişilen bir mekân olmaktan çıkarıp yaratıcı üretimin, disiplinler arası iş birliğinin ve gençlerin kültürel gelişiminin desteklendiği dinamik bir merkeze dönüştürmekte; Rami Kütüphanesinin topluma yönelik yenilikçi vizyonunu somut bir örnekle güçlendirmektedir.
Yaşayan Kütüphane
Rami Kütüphanesi; etkinlik salonları, bireysel ve grup okuma salonları, atölye mekanları ile söyleşi, seminer ve sergi gibi farklı kullanım olanaklarına sahip büyük bir kompleks olarak tasarlanmıştır. Çocuklardan gençlere, üniversite öğrencilerinden akademisyenlere kadar geniş bir kullanıcı kitlesine hitap eden kütüphane, 7/24 açık okuma salonlarıyla okuyucu ve araştırmacılara günün her saatinde hizmet vermektedir.
Sergi Salonları
Güzel sanatlardan geri dönüşüm ürünlerine kadar geniş bir yelpazede sergilere ev sahipliği yapan sergi salonları, farklı sergi türlerine ev sahipliği yapabilecek şekilde tasarlanmıştır. Doğal ışık alan salonlar spot aydınlatmalarla desteklenmiş ve hareketli teşhir üniteleri ile eserlerin, sanatçılarının yarattığı konsepte uygun olarak sergilenmesi ve halkla buluşması amaçlanmıştır.
Seminer Salonları
Rami Kütüphanesinin seminer salonları; çalıştaylar, seminerler ve konferanslar için özel olarak tasarlanan yapısıyla eğitim, kültür ve sanat etkinliklerine ev sahipliği yapmaktadır. Video projeksiyonu, akıllı aydınlatma ve son teknoloji dijital ses sistemine sahip olan seminer salonları farklı etkinliklerin gerçekleştirilmesine imkân sağlamaktadır.
Okuma Salonları
7/24 açık olan okuma salonları; kitap okumak, ders çalışmak ya da araştırma yapmak isteyen herkese konforlu ve ferah bir alan sunar. Bireysel ya da grup çalışması yapmak isteyenler için farklı okuma salonları mevcuttur. Aynı zamanda okuma salonlarında dinlenilebilecek bölümler de bulunmaktadır.
Kitap Satış
DÖSİMM’e bağlı olarak müzelerde ve kütüphanelerde Geleneksel El Sanatları ve Kitap Satış Mağazaları hizmet vermektedir. Rami Kütüphanesi de Kitap Satış Mağazası’na ev sahipliği yapmaktadır.
Kafeler
Rami Kütüphanesinin sahip olduğu büyük peyzaj alanında dört adet kafe bulunmaktadır. Okuyucular için sıcak, soğuk içeceklerin ve çeşitli yiyeceklerin satışı yapılmaktadır. Bu bölümden alınan yiyecekler ve içecekler burada tüketilmekte ve kütüphane içerisine alınmamaktadır.
Sürdürülebilir Kütüphane
Kütüphane Bahçesinde Yaşam Var
51 bin m²’lik peyzaj alanıyla Avrupa’nın en büyük kapalı peyzaj alanına sahip olan kütüphanesi unvanına sahip Rami Kütüphanesi, yalnız okuma salonları ile değil İstanbul’un kalbinde bulunan geniş yeşil alanıyla da İstanbul’a nefes aldıran bir buluşma alanı olarak tasarlanmıştır. Rami Kütüphanesi; kafeleri, yapay göleti, okuma amfileri, yürüyüş-bisiklet parkurları ve ulusal belleğin arşivlendiği depolarıyla kullanıcılara klasik bir kütüphane anlayışından sıyrılmış aktif bir mekânsal kullanım alanı sunmaktadır.
Rami Kütüphanesi ve bahçe alanı, 7’den 70’e her yaş grubuna açık bir ziyaretçi alanıdır. Kütüphane olmasının yanı sıra bir millet bahçesi olma özelliği nedeniyle yoğun bir ziyaretçi akınına uğramaktadır. Ziyaretçilerimizin, özellikle küçük yaş grubundaki öğrencilerin huzurlu ve konforlu bir ortamda ders çalışabilmeleri ve vakit geçirebilmeleri için bazı prosedürler uygulamaya konulmuştur. Çevre temizliği ve hijyenin korunması, bu prosedürün önemli bir parçasıdır. Tüm ziyaretçilerimizin belirlenen kurallara uyması hem hayvanların hem de toplum sağlığının korunması açısından büyük önem taşımaktadır. Rami Kütüphanesi bahçe alanını evcil hayvanlarıyla ziyaret etmek isteyen tüm ziyaretçiler, belirlenen kurallara uymakla yükümlüdür. Evcil hayvanlar; özellikle köpekler, halka açık alanlarda tasma ile gezdirilmelidir. Tasmasız dolaştırma hem hayvanın hem de çevredeki bireylerin güvenliği açısından yasaktır
Tehlikeli ırk olarak kabul edilen köpekler (Amerikan Pitbull Terrier, Dogo Argentino, Fila Brasilerio, Japanese Tosa, American Staffordshire Terrier ve American Bully) yalnızca tasma değil, ağızlık takılarak da gezdirilmelidir. Tehlikeli ırk sınıfında olmasa bile büyük köpeklerin de bahçe alanında ağızlık takması zorunludur.
Hayvanlar; parklar, yürüyüş yolları ve diğer kamusal alanlarda gezdirilebilir. Ancak, sahipler hayvanlarının dışkılarını toplamakla yükümlüdür. Bu amaçla dışkı torbası bulundurulması zorunludur. Hayvan sahipleri, hayvanlarının çevredeki insanlara veya diğer hayvanlara zarar vermemesini sağlamalıdır. Saldırgan davranışlar kontrol altında tutulmalıdır.
Rami Kütüphanesinin Sürdürülebilir Yolculuğu
Rami Kütüphanesi, Türkiye’nin ilk Biosphere Sürdürülebilir Müze Sertifikası’na sahip kütüphanesi olarak, çevre dostu ve sürdürülebilir yönetim anlayışıyla öne çıkmaktadır. Bu süreçte, restorasyon çalışmaları, enerji verimliliği politikaları ve toplumsal erişim gibi alanlarda önemli adımlar atılmıştır. Uluslararası standartlara uygun olarak değerlendirilen kütüphane, sürdürülebilir kalkınma ilkeleri doğrultusunda yürüttüğü uygulamalar sayesinde bu prestijli sertifikayı almaya hak kazanmıştır.
Tarihî yapının korunması ve sürdürülebilir mimari anlayışla yenilenmesi amacıyla, geleneksel yapı malzemeleri ve çevre dostu restorasyon teknikleri kullanılmıştır. Bunun yanı sıra, su tasarrufu, atık yönetimi, karbon salınımının azaltılması, yenilenebilir enerji kullanımı gibi sürdürülebilir çözümler hayata geçirilmiştir. Yağmur suyu toplama sistemleri ve akıllı bina teknolojileri, kütüphanenin ekolojik ayak izini minimize etmeye yardımcı olmaktadır.
Kütüphane, 51.000 metrekarelik peyzaj alanıyla sadece bir bilgi merkezi değil, aynı zamanda yeşil yaşam alanı olarak da hizmet vermektedir. 1.000 metrekarelik yapay gölet, yürüyüş yolları, sergi ve açık hava etkinlik alanları, doğayla iç içe bir kültürel deneyim sunmaktadır. Ayrıca, biyoçeşitliliği destekleyen yeşil alanlar sayesinde, karbon emisyonlarının azaltılmasına ve şehir ekosisteminin güçlendirilmesine katkı sağlanmaktadır.
Rami Kütüphanesi, yalnızca basılı kaynakları korumakla kalmayıp, biyoloji ve kimya laboratuvarları aracılığıyla tarihî eserlerin ve yazma kitapların bilimsel yöntemlerle korunmasını da sağlamaktadır. Ayrıca, Şifahane ve arşiv bölümleri, kültürel mirasın sürdürülebilir şekilde geleceğe aktarılmasını desteklemektedir.
Kütüphane, yıl boyunca gerçekleştirilen sosyal, kültürel ve akademik etkinliklerle, bireylerin sürdürülebilir yaşam bilinci kazanmasına katkıda bulunmayı hedeflemektedir. Engelli dostu erişim, kapsayıcı sosyal alanlar ve sürdürülebilirlik temalı eğitim programları, toplumsal farkındalığı artıran uygulamalar arasındadır.
Biosphere sertifikası, Rami Kütüphanesinin mevcut sürdürülebilirlik başarılarını ve geleceğe yönelik hedeflerini de kapsamaktadır. Karbon nötr olma hedefi, döngüsel ekonomi prensiplerinin yaygınlaştırılması, yenilenebilir enerji kullanımının artırılması ve sıfır atık politikalarının güçlendirilmesi, kütüphanenin gelecek planları arasında yer almaktadır.
Rami Kütüphanesi, sürdürülebilir bir gelecek için bilgiye erişimi kolaylaştırarak ve ekolojik farkındalığı artırarak çalışmalarına devam etmektedir.
Etkinlik ve Projeler
İyileştiren Kütüphane Projesi (İKÜP)
Rami Kütüphanesi tarafından Marmara Üniversitesi iş birliğiyle yürütülen İyileştiren Kütüphane Projesi (İKÜP), kitapların terapötik potansiyelinden yararlanarak toplumun ruh sağlığını desteklemeyi amaçlayan yenilikçi bir hizmet modelidir. “Kitaplarla İyileş, Kelimelerle Güçlen” mottosuyla geliştirilen proje, kütüphanelerde bibliyoterapi uygulamalarını sistematik bir biçimde hayata geçirerek bilgi merkezlerinin sosyal, psikolojik ve kültürel işlevlerini genişletmeyi hedeflemektedir.
Proje, bireylerin okuma yoluyla kendini ifade etme, duygusal farkındalık geliştirme ve ruhsal iyilik hâlini güçlendirme süreçlerine katkı sunmaktadır. Bu doğrultuda kütüphanecilerin danışma hizmetlerindeki rolleri yeniden tanımlanmış; rehberlik, empati ve kullanıcı odaklı yaklaşımların bütünleştirildiği yeni bir mesleki çerçeve oluşturulmuştur. Rami Kütüphanesi bünyesinde yürütülen çalışmalarla, bu hizmet modelinin kurumsallaştırılması ve bilimsel temellere dayalı biçimde yaygınlaştırılması amaçlanmaktadır.
İKÜP projesiyle bibliyoterapiye ilişkin teorik ve uygulamalı eğitimler alınmış, pilot uygulamalar gerçekleştirilmiştir. Bibliyoterapi hizmetleri Rami Kütüphanesinin rutin faaliyetlerine entegre edilmiştir. 2023–2024 döneminde gerçekleştirilen etkinlikler sonucunda binlerce kişiye ulaşılmış, toplumun farklı kesimlerinde okumanın iyileştirici yönüne dair farkındalık oluşturulmuştur.
Proje çıktıları akademik alanda da karşılık bulmuş; Marmara Üniversitesi Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümü müfredatına “Bibliyoterapi” dersi eklenmiş, konuya ilişkin lisansüstü tez çalışmaları yürütülmeye başlanmıştır. Ulusal ve uluslararası bilimsel toplantılarda sunulan bildiriler aracılığıyla proje, kütüphanelerin ruh sağlığı ve sosyal refah alanlarındaki rolüne ilişkin özgün bir model olarak tanıtılmıştır.
Bağlı Açık Veri Projesi
Rami Kütüphanesi olarak, Marmara Üniversitesi ile yapılan bir protokol kapsamında, İsmail Fenni Ertuğrul’un Fransızca monograf koleksiyonuna ait yaklaşık 5.000 kaydı bağlı veri hâline getirerek web üzerinde keşfedilebilirliğini artırmaya yönelik bir proje yürütülmektedir. Projeye Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi’nden de bir akademisyen teknik ve bilimsel destek sağlamaktadır. Bu proje kapsamında, kütüphanemizdeki ilgili koleksiyonun katalog kayıtları, dünyadaki diğer büyük kütüphanelerle bağlantılandırılarak daha geniş bir erişim ağının oluşturulması hedeflenmektedir. Böylece, araştırmacılar ve okuyucular, İsmail Fenni Ertuğrul’un eserlerine uluslararası düzeyde daha kolay ulaşabilecek, koleksiyonun akademik ve kültürel değeri daha görünür hâle gelecektir. Bu çalışma, dünya çapında dijital kütüphane sistemlerinde birlikte çalışabilirliği artırarak, veri entegrasyonunu güçlendirmeyi ve koleksiyonun uzun vadeli erişilebilirliğini sağlamayı hedeflemektedir.
Rami Akademi Dil Okulu
Kütüphaneler, yalnızca bilgiye erişim alanları değil aynı zamanda kültürel mirasın korunması ve yeni kuşaklara aktarılmasında etkin rol üstlenen öğrenme merkezleridir. Bu nedenle Rami Kütüphanesi, tarih boyunca Anadolu’da yaşamış medeniyetlerin dillerine ve yazı kültürüne dair eğitimler düzenleyerek bilgiyle kültür arasındaki bağı güçlendirmeyi amaçlamaktadır.
Rami Akademi üst başlığı altında 2023-2024 döneminde “Eski Anadolu Medeniyetleri”nin dillerinin öğretildiği dersler düzenlendi. Katılımcılar bu kapsamda çivi yazısı öğrenimi imkânı bulurken eski çağ tarihi okumalarında bilimsel yayınların takibini yapabileceklerdir. Bu kapsamda ilk yıl Akadca, Hititçe, Anadolu Hiyeroglifi, Hurrice ve Urartuca dersleri verildi.2024-2025 döneminde ise Eski Yunanca ve Latince dersleri verilmiş olup eğitimler 16 hafta sürmüştür.
Eski Anadolu dillerine yönelik bu çalışmalar, dilin medeniyet inşasındaki rolünü görünür kılarken; aynı kültürel sürekliliğin bir diğer halkası olan Osmanlı Türkçesi eğitimleriyle geçmişten günümüze uzanan yazı geleneğini tamamlar niteliktedir.
Rami Akademi Dil Okulu bünyesinde, her yaştan insana eğitim imkânı vermek adına Osmanlı Türkçesi atölyeleri tertip edilmektedir. Atölyeler, kursiyerlerin iştirakiyle dört kurdan oluşmaktadır. İlk üç kurda hocalarımızın emeğiyle hazırlanan kitaplar ders kitabı olarak kullanılmaktadır. Dersler harflerin öğretiminden başlayıp Türkçe kelimelerin eski harflerle yazımı, Osmanlı Türkçesinin Arapça ve Farsça unsurları gibi konularla devam eder. Son kurda dersler, hüsn-i hat levhaları, mezar taşları yazısı, fermanlar, rika, divani, talik gibi hatt nevileri ile yazılmış metinler üzerinden işlenir. Bu yüzden dördüncü kurun bir ders kitabı olmayıp dersin materyali doğrudan 1928 yılının öncesinde kaleme alınmış metinlerdir. Dördüncü kurdan mezun olan kursiyerler ihtisas sınıfına geçerek Osmanlı Türkçesinin uzmanlık gerektiren metinleri ile eğitim sürecini sürdürmektedirler. İhtisas Sınıfında kursiyerler, almış oldukları eğitimi ürüne dönüştürme imkânına da sahiptirler.
Bu eğitimler, katılımcılara tarihî metinleri özgün dillerinden okuyabilme ve kültürel mirası derinlemesine kavrayabilme yetkinliği kazandırırken, kuruma da akademik üretim, iş birliği ve kültürel süreklilik açısından önemli bir değer katmaktadır.
Kütüphanecilik Akademisi
Rami Kütüphanesi olarak, “Rami Akademi” üst başlığıyla Kütüphanecilik alanında bilgi ve deneyimleri artırmak için “Kütüphanecilik Seminerleri” programı gerçekleştirildi.
11 farklı konu başlığıyla alanında uzman 11 farklı Kütüphanecimiz, Kütüphanecilik mesleğine dair deneyim, tecrübe, bilgi paylaşımı, mesleğin geleceğine dair konuşmak üzere öğrencilerle bir araya geldi. Program yalnızca, üniversitelerin “Bilgi ve Belge Yönetimi” lisans programı öğrencilerine yönelik planlanmıştır. Program kapsamında bölüme yeni başlayan öğrenciler hem okudukları bölümü tanıma imkânı bulmuş hem de kütüphanecilik mesleğine dair neler yapılabileceği konusunda ufuk açıcı dersler görmüşlerdir.
19 Ekim-22 Mart 2025 tarihleri arasında gerçekleştirilen seminer programları sonunda 65 öğrenci, düzenli katılımları neticesinde katılım belgesi almaya hak kazanmıştır. Bu deneyim geleceğin kütüphaneci öğrencileriyle bir araya gelme imkânı sağlamıştır. Aynı zamanda mesleki birikime katkı sağlanmış ve öğrenciler arası iletişim ve iş birliğine katkı sunmuştur.
Rami Çocuk ve Sanat Bienali
2026 yılında Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı'ndan sadece 2 gün sonra Rami Kütüphanesinde başlatıldı. Açılış Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy ile birlikte Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın eşi Emine Erdoğan da katıldı. Yaklaşık 100 resimli çocuk kitabından ilham alınarak kurgulanan bienal, çocuk edebiyatını klasik okuma deneyiminin ötesine taşıyor. Bienal; kitapları iki boyutlu sayfalardan çıkararak, çocukların içine girebildiği, dokunabildiği ve deneyimleyebildiği üç boyutlu bir sanat alanına dönüştürüyor. Rami Çocuk ve Sanat Bienali; Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı himayelerinde, Kültür ve Turizm Bakanlığı ev sahipliğinde, Halkbank’ın ana sponsorluğunda hayata geçirilen Çocuk Hizmetleri Genel Müdürlüğü, Kütüphaneler ve Yayımlar Genel Müdürlüğü, Rami Kütüphanesi ile Çocuk ve Gençlik Kültürü Derneği (ÇOKGENÇ) tarafından düzenleniyor. Türk Telekom, TÜBİTAK, Yeşilay, Ziraat Katılım, Kastamonu Entegre, Fatih Kalemcilik, ZOHO Mimari Tasarım, Mega KidsLab ve Pelikan Basım tarafından da desteklenen Bienal, çocuk kitabı yayıncılarının, yazarlarının ve çizerlerinin katkılarıyla hayata geçirildi. Bienal süresince gerçekleştirilmesi planlanan dördü kapalı dördü açık toplam 8 atölye alanında 500’ün üzerinde etkinlik yetişkin ve çocuk atölyeleri, konferanslar, panel ve söyleşiler, her haftasonu tiyatro ve sinema gösterimleri çocuklar, gençler ve aileler için zengin bir içerik sunuyor. Türkiye’den ve dünyanın farklı ülkelerinden yazarlar, çizerler ve sanatçılar bienale katkı sağlayarak uluslararası bir kültür buluşmasına imza atıyor. Bienalde 25 enstalasyon, 11 ana sergi, 3 interaktif sergi, 7’si dijital olmak üzere çok sayıda deneyim ve sergi alanı bulunuyor. Bienal için açılan web sitesi ramicocukvesanatbienali.com olarak belirlenmiş. Ayrıca etkinlik takvimleri Rami Kütüphanesinin Instagram sayfasından sayfasından da duyuruluyor. Gerçekleşen etkinlikler ramicocukvesanatbienali Instagram adresindeki hesaptan yayınlanıyor. Ayrıca 15 Mayıs'ta Bienal için mobil uygulama yayınlandı. Birincisi düzenlenen Bienal ilk olarak 25 Nisan - 15 Haziran olarak planlanmıştı ancak yoğun istek üzerine 31 Temmuz'a kadar uzatıldı.
